Przygotowania do rocznego rozliczenia podatku powinniśmy zacząć od ustalenia, z jakich źródeł otrzymaliśmy przychody w poprzednim roku podatkowym.
Źródło otrzymanego przychodu oraz sposób jego opodatkowania warunkuje rodzaj zeznania, na którym musimy się rozliczyć. Czasem okazuje się, że w danym roku osiągnęliśmy przychody z kilku źródeł (różnego rodzaju), podlegające opodatkowaniu zgodnie z odmiennymi zasadami, co wiąże się z obowiązkiem złożenia więcej niż jednego zeznania.
W zakresie opodatkowania dochodów (przychodów) osób fizycznych obowiązują następujące formularze zeznań rocznych: PIT-28, PIT-37, PIT-38, PIT-39, PIT-36, PIT-36L.
Bardzo ważne!
Również jeśli otrzymany w roku podatkowym dochód, podlegający opodatkowaniu zgodnie ze skalą podatkową, odpowiada kwocie niepowodującej konieczności zapłacenia podatku (tj. 3091 zł), mamy obowiązek złożyć zeznanie podatkowe. Wpisujemy w nim podatek dochodowy o wartości 0 zł, a wpłacone zaliczki na podatek zostaną nam wypłacone jako nadpłata podatku.
1. Najczęściej składanym zeznaniem jest PIT-37. Sporządzamy go, jeśli mamy przychody:
- tylko w Polsce,
- za pośrednictwem płatnika,
- opodatkowane przy zastosowaniu skali podatkowej, zwłaszcza przychody:
- świadczeń przedemerytalnych, należności z tytułu członkostwa w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych lub innych spółdzielniach zajmujących się produkcją rolną, zasiłków przedemerytalnych, zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego (np. zasiłek chorobowy), z rent lub emerytur krajowych (w tym rent socjalnych, rent strukturalnych)
- ze świadczeń wypłaconych z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Funduszu Pracy (np. zasiłku dla bezrobotnych)
- z działalności wykonywanej osobiście (np. z umów zlecenia)
- z innych praw majątkowych i praw autorskich
- stosunku służbowego, ze stosunku zatrudnienia (w tym spółdzielczego stosunku pracy), pracy nakładczej
- ze stypendiów
2. W przypadku, gdy nie wypełniamy wyżej wymienionych warunków, bo w roku podatkowym prowadziliśmy musimy doliczyć do uzyskanych dochodów przychody małoletnich dzieci (wykazywane w załączniku PIT/M) lub uzyskaliśmy dochody z zagranicy lub otrzymaliśmy dochody z najmu lub działy specjalne produkcji rolnej czy działalność gospodarczą opodatkowane zgodnie ze skalą podatkową, wówczas wypełniamy deklarację PIT-36, w którym jednocześnie wpisujemy przychody wymienione w punkcie pierwszym (np. wynagrodzenie z umowy o pracę), jeśli takie otrzymaliśmy.
3. Jeśli dla dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej lub działów specjalnych produkcji rolnej wybraliśmy opodatkowanie podatkiem liniowym 19%, wypełniamy osobne zeznanie na formularzu PIT-36L.
4. Jeżeli dla przychodów z z tytułu umów najmu, podnajmu, dzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze lub działalności gospodarczej wybraliśmy podatek od przychodów ewidencjonowanych, wysyłamy osobną deklarację na formularzu PIT-28.
5. Gdy dostaliśmy przychody z kapitałów pieniężnych, np. z sprzedaży udziałów w spółkach mających osobowość prawną, pochodnych instrumentów finansowych (tj. kontraktów terminowych, opcji itp.), odpłatnego zbycia papierów wartościowych (takich jak obligacje, akcje, certyfikaty inwestycyjne itp.), wypełniamy osobną deklarację na formularzu PIT-38.
6. Postępowanie przy rozliczaniu dochodu ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych (np. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, prawa wieczystego użytkowania gruntu) zależy od daty nabycia sprzedawanej nieruchomości lub prawa. Jeśli zbywane prawo lub nieruchomość nabyliśmy:
- do końca 2006 r., sporządzamy deklarację PIT-23,
- w latach 2007-2008, podatek rozliczamy w zeznaniu rocznym PIT-36 lub PIT-38 lub PIT-36L,
- po 2008 r., składamy formularz PIT-39.
Można zatem wyobrazić sobie sytuację, w której w 2011 r. prowadziliśmy działalność gospodarczą, dla której, jako formę opodatkowania, wybraliśmy jednolitą 19% stawkę podatku, sprzedaliśmy na giełdzie akcje, uzyskaliśmy wynagrodzenie ze stosunku pracy, osiągnęliśmy przychody z najmu (dla których wybraliśmy opodatkowanie ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych).
W takim razie do 30 kwietnia 2012 r.: PIT-38, w którym wykazujemy dochody (lub stratę) ze sprzedaży akcji, PIT-36L, w którym rozliczamy dochody z działalności gospodarczej opodatkowane liniowym podatkiem 19% , PIT-37, w którym rozliczamy dochody z umowy o pracę , do 31 stycznia 2012 r. wypełniamy do urzędu skarbowego PIT-28, w którym rozliczamy przychody z najmu.